Göçün Görünmeyen Yüzü: Herkes Memleketinde Kalsaydı Şanlıurfa Türkiye’nin Yeni Megakenti Olacaktı
TÜİK verileriyle hazırlanan çarpıcı simülasyon, Türkiye’nin demografik haritasını altüst etti! Eğer herkes bugün doğduğu ilde yaşasaydı; İstanbul megakent unvanını kaybediyor, Şanlıurfa 3 milyonu aşan nüfusuyla Türkiye’nin yeni zirvesine yerleşiyor. İşte göçün perde arkasındaki gerçek rakamlar... Peki TÜİK Verileriyle "Asıl" Nüfus Senaryosu: Herkes Memleketinde Yaşasaydı Türkiye Nasıl Görünürdü?
ŞANLIURFA – Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) 2024 yılı Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS) verileri üzerinden yapılan bir simülasyon, Türkiye’nin iç göç gerçeğini ve demografik köken haritasını çarpıcı bir şekilde ortaya koydu. "Herkesin doğduğu şehirde yaşadığı" varsayılan hipotetik senaryoda, Türkiye’nin en kalabalık ili İstanbul değil, Şanlıurfa oldu.
İstanbul Erirken, Anadolu Devleşiyor
Yapılan analize göre, Türkiye’nin ekonomi ve nüfus merkezi olan İstanbul, göç faktörü aradan çıkarıldığında devasa bir kan kaybı yaşıyor. Mevcut nüfusu 15 milyonun üzerinde olan megakentin, sadece İstanbul doğumlulardan oluşması durumunda nüfusu 2 milyon 609 bin 762’ye gerileyerek listenin 3. sırasına düşüyor.
Listenin zirvesine ise yüksek doğum oranları ve geniş aile yapısıyla dikkat çeken Şanlıurfa yerleşti. Şanlıurfa, 3 milyon 147 bin 997 kişilik potansiyel nüfusuyla Türkiye’nin "en kalabalık memleket kitlesine" sahip ili unvanını aldı. Şanlıurfa’yı, Anadolu’nun merkez noktalarından Konya 2,6 milyonluk nüfusuyla takip etti.
Göç Veren İllerin Gizli Gücü
Haberde dikkat çeken bir diğer unsur ise, on yıllardır büyükşehirlere göç veren Sivas, Erzurum ve Samsun gibi illerin aslında ne kadar büyük bir nüfus potansiyeline sahip olduğu.
-
Sivas: Mevcut nüfusuyla alt sıralarda yer alsa da, tüm Sivaslıların memleketine dönmesi halinde şehir 1 milyon 984 bin nüfuslu bir metropole dönüşüyor.
-
Erzurum: Yaklaşık 1,9 milyon kişiyle Doğu Anadolu’nun en büyük nüfus gücü haline geliyor.
En Düşük Nüfus Yalova ve Tunceli’de
Hipotetik listenin sonunda ise dikkat çekici veriler var. Türkiye’nin yüzölçümü küçük illerinden biri olan Yalova, sadece 131 bin 267 kişilik yerli nüfusuyla listenin son sırasında yer aldı. Onu sırasıyla Bilecik, Tunceli ve Bayburt gibi iller takip ediyor. Bu durum, söz konusu illerin nüfus artış hızının ve tarihsel demografik derinliğinin diğer illere göre daha sınırlı olduğunu gösteriyor.
Hipotetik Nüfusa Göre il il nüfus sayıları:
- Şanlıurfa: 3.147.997
- Konya: 2.689.673
- İstanbul: 2.609.762
- Diyarbakır: 2.456.017
- Ankara: 2.072.813
- Samsun: 2.024.484
- Sivas: 1.984.375
- Erzurum: 1.975.024
- İzmir: 1.950.877
- Hatay: 1.881.744
- Bursa: 1.850.389
- Adana: 1.825.542
- Gaziantep: 1.814.691
- Mardin: 1.778.708
- Van: 1.685.143
- Kahramanmaraş: 1.663.566
- Ordu: 1.597.285
- Trabzon: 1.586.303
- Kayseri: 1.523.456
- Manisa: 1.423.485
- Malatya: 1.418.666
- Mersin: 1.408.246
- Tokat: 1.387.198
- Çorum: 1.328.236
- Balıkesir: 1.277.831
- Ağrı: 1.267.888
- Antalya: 1.251.094
- Yozgat: 1.240.756
- Adıyaman: 1.209.269
- Afyonkarahisar: 1.164.060
- Giresun: 1.157.858
- Kastamonu: 1.077.044
- Sakarya: 1.027.516
- Kars: 1.010.697
- Muş: 1.003.623
- Denizli: 979.253
- Aydın: 943.956
- Elazığ: 940.190
- Bitlis: 879.572
- Batman: 877.298
- Siirt: 859.444
- Rize: 781.611
- Eskişehir: 756.445
- Şırnak: 745.179
- Kütahya: 735.138
- Zonguldak: 735.092
- Sinop: 716.095
- Osmaniye: 710.887
- Kocaeli: 692.210
- Çankırı: 685.417
- Niğde: 674.747
- Muğla: 667.530
- Amasya: 654.464
- Erzincan: 643.518
- Aksaray: 599.691
- Bingöl: 595.180
- Kırşehir: 584.323
- Tekirdağ: 568.105
- Isparta: 563.898
- Çanakkale: 557.115
- Ardahan: 551.830
- Nevşehir: 544.768
- Kırıkkale: 541.579
- Edirne: 502.227
- Gümüşhane: 458.887
- Artvin: 450.827
- Bolu: 448.324
- Kırklareli: 442.879
- Düzce: 437.889
- Uşak: 416.728
- Burdur: 378.437
- Karaman: 367.891
- Hakkari: 364.913
- Iğdır: 364.234
- Karabük: 352.990
- Kilis: 348.320
- Bartın: 344.432
- Bayburt: 288.939
- Bilecik: 272.104
- Tunceli: 257.258
- Yalova: 131.267
Uzmanlar Ne Diyor?
Demografi uzmanları, bu tablonun Türkiye’deki sosyal yapının ve aile bağlarının ne kadar güçlü olduğunu gösterdiğine dikkat çekiyor. Özellikle Doğu ve Güneydoğu Anadolu illerinin "insan kaynağı deposu" işlevi gördüğü, buna karşın sanayileşmiş Batı illerinin yerli nüfus üretmek yerine göçle büyüdüğü bu verilerle bir kez daha tescillenmiş oldu.