Şanlıurfa özel şanmed hastanesi, şanmed hastane
Emin YAPRAK

Nefis Tezkiyesi


Emin YAPRAK
15 Temmuz 2015 Çarşamba 19:29


İnsanı insan yapan en önemli değeri belki nefsinin olması ve bunu kontrol altında tutabilmesidir. Kontrolsüz olan bir nefis hayvanlık özelliğini gösteren bir anlayış olarak değerlendirilebilir. Kendisini ortaya koyarken her şeyi yapabileceğini hissetme ve değerlendirme anlayışı ile hareket edip, özgür bir serbestlik alanı kendisine tahsis etmesi onu farklılaştıran bir yapı olarak karşımıza çıkarmaktadır.
Hayvani özellik olarak kendini gösteren nefis, akıl ile terbiye edildiğinde kendinde bir anlam kazanılan ve sorumluluk bilinci yüklenilen şahsiyetli kişilik olarak ortaya çıkar. Aşırı özgürlükler iddia eden ve her şeyin kendi istekleri doğrultusunda olmasını isteyen nefis, insanı hayvanlaştıran, hatta aklı olduğu halde kullanmadığı için hayvanlardan bile aşağıya yuvarlanan bir rol biçmiş olur kendisine.
Nefis tezkiyesi olarak isimlendirilen, nefsin kontrollü bir yaşama devam etmesi, yasaklarla önü engellenen ve hayvani olan isteklerini düzene koyup, yapılmaması gereken yerlerde o davranışları sergilememe anlayışıdır. Kontrol edilmesi, kendisine çeki düzen vermesi ve nefsinin isteklerini sınırlayan bir durum ile terbiye etmesidir. Bunu nefsin aşırı istekleri olan, yeme, içme, uyuma, tembellik, cinsel dürtüleri tatmin olarak algılanan istekleri sınırsız bir şekilde yerine getirmek, nefis terbiyesinden çok hayvanı istekler yerine getirmektir. Oruç gibi ibadetler insanların isteklerini belirli bir zaman diliminde sınırlarken sürekli bu istekler hususunda mahrum bırakılmış olanların durumunu anlarken, kendilerini de kamil ve ideal insan olma yolunda eğitmek amaçlanmaktadır.
Az yemek, az içmek, az uyumak temel prensip alınarak nefis terbiyesinin yapılması gerektiğini söyleyenler, nefislerine hayvan muamelesi yapmaktan çekinmemişlerdir. Nefis, kendine sahip olan bir duruma düştüğünde insanın temel olan dört boyutundan biri olan ve insanı en kamil duruma getiren bir kazanç sağlamış olur. İnsanı kendinden uzaklaştırmadan isteklerini sınırlayan ve kendini alçakgönüllü bir alan ile sınırlayan ve insanların ihtiyaçlarını gidermek ve onlara hizmet etmekten çekinmeyen bir yaşayış ile yoluna devam ettiğinde, meleklerden üstün yapıya doğru yol almış olur.
Allah’ın emir ve yasaklarına uyarak, nefsini kendisinin tekelinden alarak, Allah’ın emirlerine hapsetme mücadelesi sergilemeye çalışmaktadır. Kötülük isteyen, kötülüğü seven nefsi, iyilik isteyen ve iyilik için mücadele eden durumuna getirmek, işte orucun bereketi ve güzelliği budur. Müslüman oruç sayesinde nefsini kötülüklerden alarak tezkiye etmektedir. Nefsini temizlemesi ve adeta nefsin isteklerine karşı gelerek nefsi temizlemektedir. Nefsin isteklerini yerine getirmeyerek, istemediklerini ona yaptırarak onu tezkiye etmeye zorlamak ibadetin güzelliği olarak karşımıza çıkmaktadır.
Hayatı anlamlandırmak, güzel olanları değil de güzel olanı tercihi kendimiz için aklımızın güzellikleriyle yerine getirmek. Hayvandan daha aşağı durumda olan nefsani istekleri yerip, güzel olanları yaparak meleklerden üstün özelliklere sahip bir yapı oluşturmak, nefsin isteklerini en güzel şekilde icra etmekle mümkündür. İbadetlerin yapılması, nefse zor gelir. O kolay ve rahatlığı ister. İbadetlerde yorulma ve zorlanmayı kabul etmez. Her türlü lezzeti ister. Hiçbir şeyden mahrum kalmak istemez. İşte onu tezkiye, onun bu isteklerinden temizlemek, onun bu isteklerinde onu gemleyip, ona vermemektir. Onu mahrum bırakmaktan öte ona sınırlı vermektir.
İnsanın en kapsamlı ve anlaşılmaz yapısı nefistir. Fakat insanı insan yapan en temel öğesi de budur. Hayvani güçlerini aklı ile gemlemeyi ve ona göre kendine çeki düzen vererek meleklerden üstün duruma gelmeye sağlamak erdemin oluşmasını sağlamaktadır. Nefis kötü olanı, zararlı olanı kendisine faydası olmayanı tercih eder. İşte akıl ile bu denge sağlanmaktadır. Nefis tezkiyesi akıl ile yapılmakta ve güzelleştirilmektedir. Hayvani istek ve değerlerin, insani değerlerle birleşip taçlaşmasını istemektedir.
İnsan onurunu ve erdemini bu dengeyi sağlamakla elde ettiğini görmekteyiz. Güneşin sıcaklığı ve kavuruculuğu altında, susuz kalarak kendisine hakim olmayı arzulamaktadır. İbadet olarak zikredilen aç ve susuz kalma mücadelesini sergilemek insanın üstün olma özelliğidir. Helal olan şeyi nefsine belirli bir süre haram kılmak ve onu bu zevklerden mahrum bırakmak erdemini ortaya koymak gerektiğini oruç ibadeti göstermektedir. Bu ibadet ile nefsin isteklerinden uzaklaşıldığını göstermektedir.
Nefis, her türlü kötülüğü istemekte ve insanın oralarda bocalayarak rezil olmasını istemektedir. Fakat nefsin tezkiye olmasını isteyen akıl sayesinde insan o kötülüklerden uzaklaşıp, güzel ve iyi olanı yapma mücadelesi sergilemektedir. Orman kanunu ile hareket edilmesini isteyen nefsin istekleri kabul edilmeyip, aklın erdemleri sayesinde kainatta bulunan her canlının bir değer ve kıymetin olduğu vurgulanarak, dengenin güzel bir şekilde sağlanması ve insanlık yararına, hatta doğanın dengesi yararına olanlar tercih edilmektedir.
İşte ramazan ayında nefsin tezkiye edilmesi, oruç ibadeti sayesinde güzel bir şekilde icra edilerek insani değerlerin oluşması, insanların meleklerden bile üstün olduğu erdemi gösterilerek, kainatın insan için adeta yaratıldığının gösterildiği ifşa edilmektedir. Mutluluğun insani eylemleri güzelleştirilmekle olduğunu, nefsin isteklerinin kontrolü sayesinde insanlar arasında bir düzen ve yaşama sevinci oluşmaktadır. Kendimiz için istediğimizi başkası için de isteme eylemini gerçekleştirmekteyiz.  


YORUMLAR
Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.
Şanlıurfa organize sanayi müdürlüğü, yatırım için herşey hazır
Kurumsal

İçerik

Gündem

Siyaset

Teknoloji

Yukarı Çık
Sitemizde yayınlanan haberlerin telif hakları haber kaynaklarına aittir, hiçbir şekilde basılı ya da elektronik bir ortamda (CD, Internet vs.) kaynak gösterilse bile izin alınmadan kullanılamaz. © Copyright 2015 Balikligol.com